Konferencja „From Widening to Transformation: European Universities as Engines of Inclusion and Innovation” zgromadziła w Brukseli przedstawicieli środowiska akademickiego, instytucji publicznych i sektora badań naukowych. Dwudniowe spotkanie (17–18 czerwca) poświęcone było przyszłości Europejskiej Przestrzeni Badawczej (ERA) oraz roli uczelni w jej dalszym rozwoju.
Konferencję zorganizowano w ramach projektu Unite!Widening, a jej gospodarzami były wspólnie Politechnika Wrocławska, Uniwersytet Lizboński oraz Biuro NCBR w Brukseli. Dyskusje koncentrowały się na przyszłości Europejskiej Przestrzeni Badawczej oraz zmieniającej się roli uniwersytetów w budowaniu potencjału naukowego i innowacyjnego Europy. Goście wielokrotnie podkreśli potrzebę odejścia od krótkoterminowych mechanizmów wsparcia dla tzw. krajów Widening na rzecz długofalowej transformacji instytucjonalnej, która pozwoli trwale rozwijać doskonałość naukową.
Uczestnicy zwracali uwagę, że europejskie sojusze uniwersyteckie coraz częściej angażują się nie tylko w mobilność studentów i współpracę edukacyjną, ale także w badania naukowe, rozwój ekosystemów innowacji oraz działania na rzecz rozwoju regionalnego. Konferencję otworzyli prof. Arkadiusz Wójs, rektor Politechniki Wrocławskiej i wiceprzewodniczący sojuszu Unite!, prof. Cecília Rodrigues, prorektor ds. badań i innowacji Uniwersytetu Lizbońskiego, oraz Waldemar Dubaniowski, dyrektor Biura NCBR w Brukseli.
Mówiąc o roli sojuszy uniwersyteckich w budowaniu silnych ekosystemów badawczych, prof. Vivien Quéma, prezydent Unite! podkreślił, że doskonałość naukowa nie może powstawać wyłącznie dzięki działaniom pojedynczych instytucji.
„Mobilność i talenty są niezbędne, ale doskonałość zależy również od silnych sieci współpracy oraz bliskich relacji z przemysłem. To właśnie tutaj europejskie sojusze uniwersyteckie mogą odegrać znaczącą rolę” – powiedział.
Pierwszy dzień konferencji odbył się pod hasłem „A Shared European Vision”. Wystąpienia otwierające wygłosili Diana Jabłońska, dyrektor w Dyrekcji Generalnej ds. Edukacji, Młodzieży, Sportu i Kultury (DG EAC), oraz Joerg Niehoff, zastępca kierownika jednostki ERA w Dyrekcji Generalnej ds. Badań Naukowych i Innowacji (DG RTD).
W prezentacjach i dyskusjach panelowych uczestniczyli przedstawiciele uczelni oraz eksperci zajmujący się polityką naukową, w tym prof. Nataliya Shakhovska, rektor Lwowskiej Politechniki Narodowej, oraz Mattias Björnmalm, sekretarz generalny CESAER.
Drugi dzień konferencji poświęcony był transformacji instytucjonalnej oraz sposobom ograniczania różnic w poziomie innowacyjności między regionami Europy. Uczestnicy dyskutowali o tym, jak uczelnie i sojusze uniwersyteckie mogą zwiększać swój wspólny wpływ na europejski system badań.
Wśród prelegentów znaleźli się m.in. prof. Josep M. Garrell, przewodniczący European University Association, prof. Manuel Heitor, były portugalski minister nauki, prof. Leszek Kaczmarek, członek Rady Naukowej Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych (ERC), prof. Renata Krzyżyńska, prorektor ds. badań i innowacji Politechniki Wrocławskiej oraz wiceprzewodnicząca stowarzyszenia T.I.M.E., a także Krzysztof Kuik z Dyrekcji Generalnej Komisji Europejskiej ds. Badań Naukowych i Innowacji.
W ostatnich sesjach udział wzięli przedstawiciele kilku europejskich sieci uniwersyteckich, w tym Unite!, EUDRES i EUNICE. Rozmawiano o tym, jak międzynarodowe partnerstwa mogą wspierać rozwój instytucji oraz długofalową transformację uczelni. Konferencję zakończyła prezentacja projektu rekomendacji i kolejnych działań przez koordynatorów projektu Unite!Widening – prof. Fátimę Montemor z Uniwersytetu Lizbońskiego oraz prof. Agatę Klaus-Rosińską z Politechniki Wrocławskiej.
Dyskusje w Brukseli pokazały rosnącą rolę uczelni w łączeniu badań naukowych, innowacji i potrzeb społecznych. Goście wielokrotnie podkreślali również znaczenie trwałej współpracy między uniwersytetami, decydentami oraz instytucjami finansującymi badania w kształtowaniu przyszłości europejskiej nauki.
Finansowany przez Unię Europejską projekt Unite!Widening wspiera rozwój doskonałości naukowej i zarządczej w ramach sojuszu oraz wzmacnia współpracę badawczą między jego partnerami, m.in. poprzez strategiczną współpracę instytucji z Polski i Portugalii.
